1. Eserin Kimliği ve Yazar Hakkında Eserin Künyesi:Başlık: Periler Yayına Hazırlayan: Hasan Yiğit Yayıncı: Başlık Yayınları (Hiperlink Eğitim İletişim Yay. Gıda. San. ve Tic. Ltd. Şti’nin tescilli markasıdır.) ISBN: 978-625-8228-86-1 e-ISBN: 978-625-8228-87-8 Baskı: 1. Baskı, İstanbul, 2022 Kategori: Edebiyat-Çocuk, Perrault Masalları 6 Sayfa Sayısı: 51 Hasan Yiğit: Denizli-Çivril doğumlu, Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni. Çocuk Edebiyatı alanında üç yüzden fazla kitap yazmış olup, eserleri ilko kul ve ortaokul öğrencileri tarafından ilgiyle okunmaktadır. 2. Charles Perrault ve Matbaanın Etkisi Perrault'un Hayatı ve Eserleri: Charles Perrault (1628-1703) Paris'te doğup yaşamıştır. Fransız Akademisi'nde eğitim almış, ilk kitabı "Büyük Louis Dönemi" ile "eskiler-yeniler tartışmasını başlatmıştır." Ancak asıl ününü, halk masallarından derlediği "Masallar" adlı çocuk kitaplarıyla kazanmıştır. Masalların Toplumsal Bakış Açısı: Perrault'un masallarındaki "bakış açısı, günümüz insan hakları anlayışına uygun düşmüyordu." Metin, masallarda erkeklerin güçlü ve egemen, kadınların boyun eğen ve eve kapanan kişiler olarak gösterildiğini belirtir. Çocukların ise "söz dinleyen, uysal, büyüklerin her dediğini yapan türler olarak yetişsin isteniyordu." Bu durum, günümüzdeki kadın-erkek eşitliği, çocukların düşüncelerini sergileyen, araştıran, sorgulayan ve düş gücünü geliştiren bireyler olarak yetiştirilmesi beklentisiyle çelişmektedir. Perrault'un Mirası: "Perrault, yazdığı Masallar kitabıyla Avrupa ülkelerinde bir çığır açtı. Halk masalları derlenmeye, art arda yayınlanmaya başladı." Matbaanın Rolü: Metin, matbaanın tarihine değinir: Çinliler tarafından bulunduğu, Orta Asya Türkleri ve Araplar aracılığıyla yayıldığı belirtilir. Haçlı Seferleri sırasında (1100-1200'ler) Avrupalıların matbaayı ülkelerine götürdüğü ancak seri baskı yapabilecek düzende olmadığı ifade edilir. Alman Johannes Gutenberg'in 1450'lerde metal harfler dökerek matbaacılıkta "bir devrim yarattığı" ve 1500'lerde matbaa işliklerinin Avrupa'nın büyük kentlerinde kurulduğu vurgulanır. Matbaanın yaygınlaşması "okur sayısını da olumlu etkiledi" ve "daha çok kitap isteği doğdu," bu da kitap yazarlığını artırdı. 3. "Periler" Masalının Ana Temaları ve Mesajları Kitapta yer alan "Periler" masalı, iletişim tarzları, iyilik ve kötülüğün sonuçları, ebeveyn tutumları ve hayal gücünün gücü gibi evrensel temaları işler. 3.1. İletişim Tarzları ve Etkileri "Sen Dili" ve "Ben Dili": Masalın önsözü, iletişimin iki farklı türünü açıklayarak başlar: Sen Dili: "Senden de bu beklenir," "Sen hep bu sakarlığı yaparsın," "Senin yapacağın işten ne hayır gelir…" gibi ifadelerle "karşısındakini hep küçümseyerek konuşmak" olarak tanımlanır. Ben Dili: "Ben olsaydım…," "Bana göre…," "Bence…," "Bana soracak olursan…" gibi ifadelerle "iletişim kurmayı kolaylaştırır, arada sevgi oluşmasına yardım eder." Karakterlerin İletişim Tarzları:Dul kadının ve büyük kızının "çokbilmişin, sivri dillinin" ve "itici, paylaşmayı sevmeyen" kişiler olarak tasvir edilmesi, onların "sen dili"ni kullandığını ima eder. Annenin komşularla olan etkileşiminde kendini övmesi ve dedikodu yapması, yalnızlaşmalarına yol açar. Küçük kız ise "sevecen, paylaşmayı seven, ben diliyle konuşan bir kız" olarak tanımlanır. Bu olumlu iletişim tarzı, yaşlı peri ile olan etkileşiminde de kendini gösterir ve ona "inciyle elmas parçası dökülsün" armağanını kazandırır. Büyük kızın peri ile karşılaşmasında kullandığı kaba ve bencil dil (örn. "Olmaz. Çeşme orda. Gidin çeşmeden için. Bu suyu beklediğim birisine vereceğim."), ağzından "iki kurbağa bir yılan fırlasın" lanetini almasına neden olur. 3.2. İyilik, Kötülük ve Sonuçları Yardımseverliğin Karşılığı: Küçük kızın yaşlı ve baygın periye (bir insan kılığında) gösterdiği şefkat, yardımseverlik ve nezaket, ona olağanüstü bir armağan kazandırır. "Konuştuğunda ağzından inciyle elmas parçası dökülsün," dileği, onun iyi yürekliliğinin bir ödülüdür. Bencilliğin ve Kabalığın Cezası: Büyük kızın annesinden aldığı talimatla periyle karşılaşma çabası, ancak kendi çıkarı için ve sahte bir yardımseverlikle şekillenir. Periye karşı gösterdiği kaba ve saygısız tutum, onun "Her konuştuğunda ağzından iki kurbağa bir yılan fırlasın" lanetini almasına yol açar. Annenin Değişen Tutumu: Başlangıçta küçük kıza kötü davranan ve onu hor gören anne, kızının ağzından dökülen inciler ve elmaslar sayesinde zenginleşme fırsatını görünce, kızına daha iyi davranmaya başlar. Bu durum, "kaz gelecek yerden tavuk esirgenmez" atasözüyle özetlenir, annenin sevgisinin koşullu ve çıkara dayalı olduğunu gösterir. Ancak, büyük kızının lanetlenmesiyle annenin bencil doğası yeniden ortaya çıkar ve büyük kızı evden kovar. 3.3. Ebeveyn Tutumları ve Çocuk Gelişimi Ayırımcılık ve Olumsuz Etkileri: Anne, büyük kızı ile küçük kızı arasında belirgin bir ayrım yapar. Büyük kıza "prenses gibi," küçük kıza ise "hizmetçi gibi" davranır. Bu ayrımcılık, küçük kızın üzerinde fiziksel ve duygusal yük oluştururken, büyük kızın da annesine benzemesine, "itici, paylaşmayı sevmeyen" bir karaktere dönüşmesine neden olur. Komşuların bu duruma dikkat çekmesi, annenin davranışlarının çevresi tarafından da olumsuz karşılandığını gösterir. İhmal Edilen Çocukların Duygusal Direnci: Küçük kız, annesinden sevgi ve ilgi görmese, evin tüm yükünü çekse de şikayet etmez, şarkılar söyleyerek mutlu olmaya çalışır. Bu, olumsuz koşullara rağmen içsel bir dirence ve pozitif bir bakış açısına sahip olduğunu gösterir. 3.4. Düş Kurmanın Gücü ve İnsanlığın Gelişimi Düş Kurmanın Önemi: Metin, düş kurmanın insanlar, özellikle de çocuklar için ne kadar temel bir ihtiyaç olduğunu vurgular: "Çocuklara yemek, süt, uyku ne kadar gerekliyse, düş kurmak da o kadar gereklidir. Çocukların beyin etkinlikleri düş kurarak gelişir." Düşlerden Gerçekliğe: İnsanlığın tarih boyunca düş kurarak ilerlediği anlatılır: Balıklar gibi suda yüzme, kuşlar gibi uçma düşleri (uçan halı masalları). Binlerce yıl sonra bu düşlerin balonlar, uçaklar, helikopterlerle gerçeğe dönüşmesi. Ay'a ve yıldızlara gitme düşlerinin gerçekleşmesi. Hayali Karakterler: Masal kahramanları (cin, dev, cadı, ejderha, peri) da "birer düş ürünü" olarak tanımlanır. Perilerin çoğunlukla "iyilik yaparlar" ve "olağanüstü güçleri" olduğu belirtilir. Bu durum, masalın temelini oluşturan peri karakterini ve onun iyiliksever rolünü vurgular. 4. Sonuç "Periler" masalı, bir yandan Charles Perrault'un klasik bir eserini güncel bir Türkçe yorumla sunarken, diğer yandan evrensel insanlık durumlarına ışık tutar. İyi ve kötü davranışların kaçınılmaz sonuçları, empatik ve yapıcı iletişimin önemi, düş kurmanın bireysel ve toplumsal gelişmedeki rolü ve ebeveyn tutumlarının çocuk karakteri üzerindeki derin etkisi gibi konular, masal aracılığıyla okuyucuya aktarılmaktadır. Eser, özellikle çocuklara yönelik bir formatta olsa da, yetişkinler için de düşündürücü mesajlar içermektedir. ... Devamını Oku