Bitki toplama etkinliklerinin başlangıcından 2021 yılı sonuna kadar yayımlanmış tüm kayıtları kapsayan ilk Türkiye Karayosunları Florası’na ilişkin detaylı bir özet aşağıda sunulmuştur. Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyeti’nin 100. yılında, ülkedeki bu organizma grubunun mevcut durumuna kapsamlı bir genel bakış sağlamak ve teşhislerini kolaylaştırmak amacıyla iki dilde (Türkçe ve İngilizce) hazırlanmıştır. Ana Tema ve Amaç: Bu floranın ana amacı, Türkiye'deki karayosunları grubunun (ciğerotu, yapra klı karayosunu ve boynuzluot) mevcut durumu hakkında kapsamlı bir genel bakış sağlamak ve bu organizmaların teşhis edilmesine olanak tanımaktır. Daha önce Türkiye karayosunlarının teşhisi, çeşitli uluslararası dergiler ve kitaplarda yayımlanan farklı tür ve grup anahtarlarına veya “The Liverworts, Mosses and Ferns of Europe” (Frey ve ark., 2006) ile “Liverworts, Mosses and Hornworts of Southwest Asia” (Kürschner & Frey, 2020) gibi eserlere dayanmaktaydı. Bu çalışma, ülkenin floristik bilgi birikimindeki bir boşluğu doldurmayı ve yerel öğrenci ve araştırmacıların daha ileri briyolojik araştırmalarını teşvik etmeyi hedeflemektedir. Kapsam ve İçerik: Taksonomik Kapsam: Toplamda 1244 takson (215 ciğerotu, 1025 yapraklı karayosunu, 4 boynuzluot) ve 2000'e yakın geçerli ve eş isim işlenmiştir. Dönem: Çalışma, bitki toplama etkinliklerinin başlangıcından 2021 yılı sonuna kadar yayımlanmış tüm kayıtları kapsamaktadır. Tanı Anahtarları: Kitap, bilinen tüm tür, alt tür ve çeşitleri içeren tanı anahtarlarını, çevresel verileri ve temel özelliklerinin kısa açıklamalarını sunmaktadır. Bu anahtarlar, dikotomik yapıda olup, farklı taksonların tanımlanması için kritik önemdeki temel özellikleri değerlendirmektedir. Morfolojik Açıklamalar: Birçok takson için ayrıntılı morfolojik tanımlamalar ve teşhis edici özellikler verilmiştir. Örneğin, "BRYOPHYTA (Mosses)" bölümünde çeşitli Sphagnopsida, Andreaeopsida, Tetraphidopsida, Polytrichopsida ve Bryopsida anahtarları bulunmaktadır. Özellikle Türkiye'nin akrokarp ve pleurokarp yapraklı karayosunları için ayrı ayrı anahtarlar mevcuttur. Moleküler Verilerin Etkisi: Yazarlar, son moleküler bulguların briyofitlerdeki taksonomik ilişkilerde "yeni ve çoğu zaman beklenmedik ilişkiler"e yol açtığını belirtmişlerdir. Bu durum, karayosunları ve ciğerotlarının nomenklatüründe "radikal değişiklikler"e neden olmuştur (örn. Hodgetts et al. 2020, Söderström et al. 2016). Kitap, morfolojik verilerin moleküler verilerle desteklendiği ve dikotom anahtarlarda kullanılabilecek gözlemlenebilir karakterlerin bulunduğu durumlarda yeni taksonomik yaklaşımları benimsemiştir. Örneğin, "geleneksel" Dicranaceae familyasındaki çeşitli cinslerin Aongstroemiaceae, Dicranellaceae, Dicranaceae s.str., Leucobryaceae ve Rhabdoweisiaceae (Oncophoraceae dahil) gibi daha küçük ailelere ayrılması ele alınmıştır. Önemli Vurgular ve Bilgiler: İlk Özgün Flora: Bu çalışma, "hali hazırda bilinen ve yayımlanmış tüm karayosunlarının tanılanmasına olanak sağlayan ilk özgün Türkiye karayosunları florası" olma özelliğini taşımaktadır. İki Dilli Yapı: Yerel ve uluslararası kullanıma olanak sağlamak üzere Türkçe ve İngilizce olarak iki dilli hazırlanmıştır. Floristik Bilgi Boşluğunu Doldurma: Çalışma, Türkiye'nin karayosunu çeşitliliği ve türlerin yayılış tarzlarına bir bakış sunarak, ülkenin floristik bilgi birikimindeki önemli bir boşluğu doldurmayı amaçlamaktadır. Ekosistemdeki Rolü: Karayosunlarının "çeşitli ekosistemlerin... bitki çeşitliliğine önemli düzeyde katkı yaptığı" vurgulanmaktadır. Floralar, bitki türlerinin tanımlanmasına olanak sağlamanın yanı sıra, "geçmiş bitki göçlerinin ve bitki tarihinin altında yatan dinamiklerin anlaşılmasında olduğu kadar, ekosistemlerdeki değişim ve dinamiklerin anlaşılmasında da temel teşkil edici ve belirleyici öneme sahiptir." İthaf: Ülkenin 100. yılında sunulan bu çalışma, "saygı ve minnetle Türkiye Cumhuriyeti’ nin kurucusu Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK’ e ithaf edilmiştir." Yapısal Bileşenler (Örnekler): İçerik Tablosu: Bryophyta (Karayosunları) ve Marchantiophyta (Ciğerotları) için ayrı ayrı anahtarların yanı sıra, "Teşekkür," "Kaynaklar / References," "Terimler sözlüğü / Glossary of terms" ve "Takson indeksi" gibi bölümleri içermektedir. Detaylı Teşhis Anahtarları: Örneğin, "Thallus yarı saydam, havalanma odacığında içsel farklılaşma ve klorofilloz filamentler bulunmaz; rizoidler pürüzsüz, kabarcıksız; kapsül setalı, özelleşmiş dallar üzerinde (arkegoniyoforlar) değil veya tallusa gömülü" gibi morfolojik özelliklere dayalı ayrım anahtarları sunulmaktadır. Tür ve Varyete Notları: Bazı türler için ek notlar, taksonomik belirsizlikler veya çevresel varyasyonlar hakkında bilgi içermektedir. Örneğin, Conocephalum conicum ve C. salebrosum arasındaki ayırt edilememe durumu veya Schistidium apocarpum kompleksindeki tüysü varlığının güvenilir bir karakter olmaması gibi. Bu flora, Türkiye'nin zengin briyofit çeşitliliğini belgelemek ve gelecek nesil briyologlar için sağlam bir temel oluşturmak adına önemli bir referans niteliğindedir. ... Devamını Oku